Ile można wypić alkoholu? Co kryje się pod hasłem: standardowa jednostka alkoholu? Kiedy można mówić o świadomym piciu alkoholu, a kiedy o piciu szkodliwym? W jakim tempie spalamy alkohol?

Standardowa jednostka alkoholu, czyli alkohol w porcjach 

Standardowa jednostka alkoholu (SJA), nazywana również jedną lub standardową porcją lub dawką, wynosi 10 g lub 12,5 ml etanolu, czyli czystego alkoholu etylowego. Ile to jest alkoholu w praktyce? Ile można wypić wódki, wina bądź piwa, by spożyć te 10 g etanolu? Jedną dawkę alkoholu przyjmiemy spożywając 250 ml piwa (pół kufla), 100 ml wina (kieliszek) czy 30 ml wódki lub whisky (kieliszek).

Ile zatem można wypić?

Odpowiedź na to pytanie nie jest ani prosta, ani jednoznaczna i zależy od bardzo wielu czynników. Za bezpieczne uznaje się spożycie do 20 g czystego alkoholu (2 SJA) przez kobiety i 40 g czystego alkoholu (4 SJA) przez mężczyzn, ale pod warunkiem, że nie pijemy codziennie i dajemy naszej wątrobie minimum dwa dni na regenerację. To oznacza, że kobieta może jednego dnia wypić jedno piwo, dwie lampki wina lub dwa kieliszki nalewki lub dwa drinki, natomiast mężczyźni mogę spożyć dwa razy więcej.

Musimy jednak pamiętać, że ta sama ilość alkoholu wypita przez różne osoby może zupełnie inaczej wpłynąć na ich samopoczucie i zachowanie. Do najważniejszych czynników determinujących wpływ konkretnej ilości alkoholu na organizm należą: waga i płeć pijącego. Identyczna porcja alkoholu może spowodować jedynie delikatne zaburzenia równowagi i wesołość u solidnie zbudowanego mężczyzny oraz “ściąć z nóg” (dosłownie!) drobną kobietę.

Poza wagą i wzrostem, które zazwyczaj różnią obie płcie – kobiety mają mniejszą zdolność do metabolizowania alkoholu, a większa objętość tkanki tłuszczowej i mniejsza zawartość wody w organizmie (porównanie dotyczy przeciętnej kobiety i przeciętnego mężczyzny) będą skutkowały wyższym stężeniem alkoholu we krwi u kobiety (nawet w przypadku ważących tyle samo kobiety i mężczyzny!). Wiek również ma znaczenie w kontekście stężenia alkoholu we krwi – im jesteśmy starsi, tym zdolność metabolizowania alkoholu jest niższa. 

Kluczowymi czynnikami wpływającymi na stężenie alkoholu we krwi będą ponadto tempo spożywania i zawartość czystego alkoholu w danym rodzaju napoju alkoholowego. Przyjmuje się, że człowiek spala w ciągu jednej godziny jedną standardową porcję alkoholu (1 SJA) - szacunkowa szybkość rozkładu alkoholu u kobiet może wahać się między 8 a 10 g/h, a u mężczyzn między 10 a 12 g/h).

Orientacyjną odpowiedź na pytanie o ilość wypitego alkoholu i jego prawdopodobne stężenie we krwi da nam kalkulator, który znajdziemy tutaj: https://pijodpowiedzialnie.pl/kalkulator/.

Świadome picie alkoholu 

Aby sobie nie zaszkodzić i wyjść z każdej imprezy  #zTwarzą, warto wdrożyć kilka zasad świadomego picia alkoholu. Opierają się one przede wszystkim na  znajomości własnych możliwości i nie przekraczaniu granic, za którymi tracimy kontrolę nad naszym zachowaniem. Istotne jest tutaj nie tylko pilnowanie ilości spożywanego alkoholu, ale również odpowiednie przygotowanie organizmu do imprezy. Posiłek zjedzony wcześniej (a także pokarmy przyjmowane podczas zabawy i po niej) może znacząco opóźniać wchłanianie alkoholu – ta sama dawka alkoholu wypita na pusty żołądek „uderzy do głowy” w ciągu kilkudziesięciu minut (od pół godziny do godziny), a wypita po solidnym posiłku nawet trzykrotnie później (po 1,5 – 3 godzinach).  W kontekście świadomego spożywania alkoholu istotne jest również zabezpieczenie kilku kwestii wiążących się choćby z przechowywaniem pieniędzy, kluczy i telefonu (koniecznie naładowanego!) czy bezpiecznym powrotem do domu (samochód zostaje w domu, planujemy powrót z imprezy środkami komunikacji miejskiej lub taksówką!).

Alkohol a zdrowie, czyli czym jest picie szkodliwe?

Alkohol spożywany odpowiedzialnie może być częścią zbilansowanego stylu życia. Jednak jego nadmiar może prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych – somatycznych i psychicznych oraz zagrażać życiu. Jest on metabolizowany wyłącznie w wątrobie, i to właśnie ona podlega niekorzystnym skutkom nadużywania alkoholu. Wg WHO, za dawkę, szkodliwą uznaje się spożywanie 6 i więcej standardowych jednostek alkoholu dziennie. Mowa wówczas o tzw. piciu szkodliwym (harmful drinking). Także jednorazowe wypicie większej ilości alkoholu szkodzi bardziej, niż umiarkowane, ale częste spożywanie trunków. Alkohol etylowy - etanol jest ten sam w każdym napoju alkoholowym. Czy pijesz wódkę, wino czy też piwo, pamiętaj aby pić odpowiedzialnie i #zTwarzą.